Wat een geluk dat de Nederlandse burger zo ruimhartig is. Terwijl hij thuis rekent of de boodschappen nog in het maandbudget passen, zorgt de overheid ervoor dat er wereldwijd geen organisatie zonder Nederlandse bijdrage hoeft te zitten. Een geruststellende gedachte: als ergens op de wereld een vergadertafel, koffieautomaat en stapel beleidsnota’s nodig zijn, is de kans groot dat Nederland heeft meegedaan.
Neem de Raad van Europa. Voor slechts een paar euro per Nederlander per jaar mogen we meehelpen aan de verdediging van mensenrechten, democratie en de rechtsstaat. Een koopje eigenlijk. Daarvoor krijgt de burger geen tas boodschappen, geen volle tank benzine en geen lagere energierekening terug, maar wel het warme gevoel dat er in Straatsburg weer een vergadering kan plaatsvinden over hoe belangrijk het is dat burgers gehoord worden.
En gelukkig houdt het daar niet op. Er is de Europese Unie, waar Nederland miljarden aan afdraagt. Daarvoor krijgen we regels, richtlijnen, formulieren en soms ook subsidie terug. Een soort abonnement waarbij je niet altijd weet welke dienst je hebt besteld, maar waarbij de automatische incasso wel keurig op tijd werkt.
Ook de Verenigde Naties mogen rekenen op Nederlandse steun. Een prachtige gedachte: terwijl in de wereld conflicten blijven bestaan, klimaatproblemen toenemen en armoede niet verdwijnt, kunnen duizenden deskundigen zich blijven buigen over nieuwe rapporten waarin staat dat er dringend iets moet gebeuren. Gelukkig zijn er nog voldoende vergaderzalen beschikbaar om dat vast te stellen.
En dan hebben we de NAVO. Veiligheid is natuurlijk onbetaalbaar. Althans, totdat de rekening komt. Dan blijkt veiligheid ineens een bedrag op de begroting te zijn waar je heel wat ziekenhuizen, woningen of andere wensen tegenover kunt zetten. Maar één ding is zeker: een land zonder veiligheid heeft uiteindelijk ook geen begroting meer om over te discussiëren.
Natuurlijk hebben deze organisaties een functie. Samenwerking tussen landen voorkomt dat ieder land opnieuw het wiel uitvindt — of erger, opnieuw begint met elkaar te bestrijden. Maar ergens tussen idealisme en bureaucratie is een merkwaardige wereld ontstaan waarin de burger vooral merkt dat de rekening stijgt en het aantal instellingen groeit.
Misschien wordt het tijd voor een internationale organisatie die zich bezighoudt met één simpele vraag: hoeveel organisaties hebben we nodig om te bepalen dat we meer moeten samenwerken?
De oprichting daarvan zal ongetwijfeld een congres, een secretariaat en een flinke begroting vragen. Gelukkig weet Nederland de weg naar de pinautomaat al.
Ontdek meer van Jan Veenstra
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.