Er is in Nederland iets gebeurd dat officieel “lokaal bestuur” heet, maar in de praktijk vooral lijkt op een proefabonnement op de nationale politiek.
In Rucphen — een plaats waar je normaal gesproken vooral discussie hebt over afvalcontainers en parkeerdruk — is iets historisch gebeurd. De PVV levert daar voor het eerst een wethouder.
En dat is bijzonder. Niet omdat een wethouder zo zeldzaam is als een witte raaf, maar omdat we in Nederland blijkbaar nog altijd doen alsof lokale politiek een soort andere dimensie is. Alsof je daar wél met elkaar kunt samenwerken, maar in Den Haag niet. Alsof ideologie verdampt zodra je over de provinciale grens rijdt.
De PVV zegt: “Zie je wel, we kunnen besturen!”
En dat klopt waarschijnlijk ook. Besturen is in de kern niet meer dan: besluiten nemen over dingen die kapot zijn en hopen dat niemand het merkt tot de volgende verkiezingen.
Maar dan hebben we het CDA.
Landelijk zegt het CDA: “Met die partij werken wij niet samen, want principes, rechtsstaat, fundamenten, en nog wat woorden met veel gewicht.”
En lokaal zegt het CDA: “Ach ja… 2 zetels… Rucphen… we gaan er toch even voor zitten.”
En daar staat dus Henri Bontenbal, een man die politiek probeert te bedrijven met een soort moreel kompas dat ook moet functioneren in een draaikolk. Hij zegt: “Ik vind het geen goed idee,” maar voegt eraan toe: “Maar ik ben geen dictator.”
Dat is eigenlijk de mooiste zin van de hele Nederlandse democratie:
“Ik ben het er niet mee eens, maar ik kan er niks aan doen.”
En eerlijk is eerlijk: dat is ook de kern van ons systeem. Niemand heeft echt controle. Het is geen regie, het is groepsimprovisatie met verkiezingsuitslag als script dat niemand heeft gelezen.
Geert Wilders reageert ondertussen enthousiast. En dat snap je ook wel. Want als je jarenlang hoort: “Met jou werken we niet samen,” en ineens staat er iemand in een gemeentehuis die zegt: “Doe mij maar een ambtsketen,” dan voelt dat als een politieke doorbraak én als een familiediner waar eindelijk iemand gewoon komt opdagen.
En zo schuift Nederland langzaam richting een nieuwe realiteit:
niet één politiek toneel, maar 342 kleine theaters, elk met hun eigen versie van hetzelfde stuk.
De vraag is alleen: is dit nu volwassen democratie?
Of is het gewoon dat we in Rucphen alvast oefenen met wat in Den Haag nog steeds niet lukt?
En ergens hoor je de burger op de achterste rij zeggen:
“Zolang mijn straat maar niet onder water staat en de afvalbak geleegd wordt, maakt het mij eigenlijk niet uit wie het doet.”
En misschien…
is dat de meest eerlijke politieke analyse van allemaal.
Ontdek meer van Jan Veenstra
Abonneer je om de nieuwste berichten naar je e-mail te laten verzenden.